Tegoroczna Noc Muzeów w Muzeum i Ośrodku Kultury Białoruskiej odbyła się 15 maja 2026 r. i zgromadziła liczne grono mieszkańców miasta, regionu oraz przyjezdnych z Polski - gości zainteresowanych kulturą Podlasia. Program wydarzenia został przygotowany tak, aby ukazać zarówno bogactwo lokalnego dziedzictwa, jak i współczesne interpretacje artystyczne inspirowane regionem. Zwiedzający odwiedzali muzeum do późnych godzin wieczornych, korzystając z możliwości bezpłatnego udziału w wydarzeniach i spotkaniach.
W części etnograficznej udostępniono trzy wystawy stałe, prezentujące kulturę materialną, tradycyjne rzemiosło oraz obrzędowość mniejszości białoruskiej zamieszkującej Podlasie od pokoleń. Ekspozycje te, od lat stanowiące fundament działalności muzeum, pozwalają na pogłębione poznanie historii regionu oraz jego wielokulturowego charakteru. Podczas Nocy Muzeów cieszyły się one szczególnym zainteresowaniem, zwłaszcza wśród osób odwiedzających instytucję po raz pierwszy.
Ważnym elementem programu była prezentacja sztuki współczesnej. W przestrzeniach muzealnych zaprezentowano malarstwo plenerowe, powstałe podczas cyklicznych spotkań artystów inspirowanych pejzażem Podlasia. Uzupełnieniem tej części były rzeźby wykonane w ramach pleneru „Moja mała Ojczyzna”, ukazujące region w indywidualnych, często symbolicznych interpretacjach twórców.
Dużym zainteresowaniem cieszyła się także wystawa fotograficzna „Podlasie w obiektywie im. Wiktora Wołkowa”, ukazująca różnorodne spojrzenia na krajobraz, architekturę i codzienność regionu. Prezentowane fotografie pochodzą z ogólnopolskiego konkursu organizowanego przez Muzeum w Hajnówce od 21 lat – to prace laureatów wyłonione spośród blisko pół tysiąca nadesłanych zdjęć Podlasia.
Znaczącym punktem programu była także wystawa plastyczna dzieci i młodzieży, będąca efektem 7. edycji konkursu „Я нарадзіўся тут – Tu się urodziłem”. Zwiedzający mogli podziwiać niezwykle barwne, różnorodne i pełne świeżości spojrzenia na Podlasie, uchwycone zarówno przez najmłodszych czterolatków, jak i starszych uczestników. Prace te wzbudzały duże zainteresowanie i pokazywały, jak silnie region oddziałuje na wyobraźnię młodych twórców.
Hajnówkę i jej najbliższe okolice można było zobaczyć również na wystawie stałej malarstwa „Hajnówka. Brama do Puszczy”, prezentującej prace powstałe podczas pleneru malarskiego zorganizowanego w 2011 roku z okazji jubileuszu 60-lecia nadania praw miejskich Hajnówce. Ekspozycja ta stanowi ważny zapis artystyczny lokalnej przestrzeni i jej przemian.
Kulminacyjnym punktem tegorocznej Nocy Muzeów było uroczyste otwarcie wystawy malarstwa Zbigniewa Sadowskiego „Podlaskie reminiscencje”. Artysta zaprezentował cykl malarski poświęcony pejzażom i nastrojom Podlasia, w którym dominuje refleksyjność, subtelna gra światła oraz emocjonalny zapis miejsc bliskich autorowi. Wernisaż zgromadził liczne grono odbiorców, a sam twórca spotkał się z życzliwym przyjęciem publiczności.
To artysta, którego twórczość głęboko zakorzeniona jest w doświadczeniach z dzieciństwa spędzonego na Podlasiu, a jednocześnie ukształtowana przez życie w Łodzi, gdzie mieszka od trzech dekad. Jego rodzinne korzenie sięgają malowniczej wsi Zubowo, położonej nieopodal Bielska Podlaskiego. To właśnie tam, podczas beztroskich wakacji u dziadków, w otoczeniu pól, łąk, lasów i zwierząt, kształtowała się jego wyjątkowa wrażliwość na świat. Fascynacja malarstwem towarzyszy Zbigniewowi od najmłodszych lat. Otaczający świat, pełen tajemnic i piękna przyrody, budzi w nim obrazy, które długo dojrzewały, zanim znalazły swoje odzwierciedlenie na płótnie. Ta niezwykła wrażliwość przerodziła się w głęboką pasję do rysunku i malarstwa. Na wystawie zaprezentowanych zostało kilkadziesiąt obrazów, w których artysta zatrzymuje piękno dzikiej przyrody, sielskich krajobrazów i ślady dawnego, wiejskiego życia. Podlasie w jego ujęciu to przestrzeń spokoju i kontemplacji, miejsce, gdzie czas zwalnia, a natura mówi własnym, cichym językiem. Malarstwo Sadowskiego to próba ocalenia tego, co ulotne — pejzaży, miejsc i emocji, które zyskują tu wymiar ponadczasowy.
Wieczór zwieńczył koncert akordeonowy Andrzeja Jarmocika, który wprowadził uroczysty, a jednocześnie kameralny nastrój. Muzyka stała się naturalnym dopełnieniem programu, podkreślając wielowymiarowy charakter wydarzenia i tworząc przestrzeń do rozmów oraz spotkań.
W podsumowaniu wydarzenia dyrekcja muzeum podkreśliła znaczenie Nocy Muzeów dla lokalnej społeczności: „Noc Muzeów to dla nas nie tylko okazja do zaprezentowania bogactwa naszych zbiorów i aktualnych wystaw, ale przede wszystkim moment spotkania z mieszkańcami regionu. Cieszy nas, że tak wiele osób chce poznawać Podlasie poprzez sztukę, tradycję i wspólne doświadczenie kultury. Każde takie wydarzenie utwierdza nas w przekonaniu, że muzeum jest miejscem żywym, potrzebnym i otwartym na dialog” – podkreślił Tomasz Tichoniuk, dyrektor Muzeum i Ośrodka Kultury Białoruskiej w Hajnówce.
Tegoroczna edycja Nocy Muzeów potwierdziła, że muzeum pozostaje ważnym ośrodkiem kultury, miejscem spotkań i przestrzenią, w której tradycja i współczesność przenikają się w naturalny sposób. Organizatorzy dziękują wszystkim uczestnikom za obecność, życzliwość i wspólne świętowanie tego wyjątkowego wieczoru i już dziś zapraszamy za rok.
Więcej zdjęć: https://www.facebook.com/MuzeumBialoruskie
Zadanie dofinansowane ze środków Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Wydarzenie odbywa się w ramach zadania publicznego „Przygraniczny Alians Etniczny” sfinansowanego z budżetu miasta Hajnówka
Agnieszka Tichoniuk
